Het zwembad – Libby Page

Schermopname_38_529

Volgens Lily

Wanneer je nou een echte feel good roman zoekt, dan ben je bij Het zwembad aan het goede adres! Het zwembad is het debuut van Libby Page. Page hield haar debuut dicht bij huis. Ook zij is journaliste en zwemt graag, net als Kate uit Het zwembad die samen met Rosemary van 84 jaar oud iedere dag zwemt in het Lido van Brixton. Het duurde even voor ik door had dat Brixton een wijk in Londen is, maar goed, weer wat geleerd. Het verhaal is niet uniek, zelfs een beetje ‘voorspelbaar’, maar dat doet niets af aan het boek. Het is hartverwarmend! We zouden allemaal wel willen wonen in zo’n wijk waar iedereen het voor elkaar opneemt, waar gemeenschapszin heerst, waar je als oudere niet alleen bent, waar liefdes levenslang duren en waar je lekker kunt zwemmen in het buurtbad waar jong en oud komen. Want dat heb ík dan weer gemeen met de hoofdrolspelers uit dit verhaal: ook ik geniet iedere zomer weer van mijn abonnement op het openlucht zwembad!

En zoals dat hoort bij een feel good roman las ik het in één keer uit tijdens een retourtje Gouda-Groningen. Dus zoek je nog een echte pageturner waar je vrolijk van wordt: lees Het zwembad!

Fragment

‘Er was een jongen,’ zegt Kate de volgende ochtend naast Rosemary op het bankje voor het zwembad. Ze hebben net gezwommen en zitten nu met een kartonnen bekertje thee, waar ze langzaam uit drinken voor Kate naar haar werk gaat.
Kate heeft die ochtend een foto van Joe gezien op Facebook, en ze denkt aan hoe die haar hart liet bonzen.
Kate kijkt opzij naar Rosemary: ze roert eindeloos in haar thee en kijkt haar vragend aan. Voor de verandering wil Kate praten. Ze weet dat die jongen, inmiddels een man die in Manchester woont, met een vriendin en twee honden, kennelijk, maar één van de dingen is die haar bezighouden, maar als ze haar herinneringen aan hem kwijt kan… nou ja, ze moet ergens beginnen.
‘Het is altijd een jongen,’ zegt Rosemary.
‘Ik was ook nog maar een meisje. Dus wat wij hadden was maar heel onbeduidend vergeleken met wat jij met George had. Ik had er allang overheen moeten zijn.’
Kate denkt aan de foto die ze die ochtend op haar telefoon heeft gezien en aan hoe ze ineenkromp bij het zien van zijn gezicht.
‘Liefde is liefde,’ zegt Rosemary. ‘Zoals een boom een boom is. Of het nou een jonge scheut is of een honderd jaar oude eik, allebei hebben ze wortels en allebei zijn ze overgeleverd aan de seizoenen.’
‘Die van jou was de eik, Rosemary, en de mijne die scheut.’

image (5)

Libby Page

Titel: Het zwembad
Schrijver: Libby Page
Uitgever: A.W. Bruna Uitgevers
isbn: 9789400509894
Advertenties

Moord op de moestuin – Nicolien Mizee

image (3)

Volgens Lily

Ondanks dat Nicolien Mizee al diverse boeken heeft geschreven en genomineerd is geweest voor diverse prijzen, had ik nog niet eerder iets van haar gelezen. Nu Moord op de moestuin tot Boek van de maand van DWDD is uitgeroepen en het als Toptitel voor het grijpen lag in de bibliotheek heb ik het gelezen. Eindelijk weer eens een boek waarvan de cover uitnodigt tot lezen, mooi!. En ook de openingszin is direct raak:

De hele geschiedenis begon toen mijn zuster en zwager een pan soep kwamen brengen.

Het is een vlot geschreven en makkelijk te lezen boek waar wel erg veel gebeurt in een korte tijd (één zomer?). Ik vind het boek moeilijk te plaatsen. Je kunt zien dat Mizee haar klassiekers kent. Maar ik vind het ook rommelig geschreven. Sommige onderwerpen worden nauwelijks ingeleid en de tijd waarin e.e.a. speelt gaat met sprongen vooruit; wat dat betreft zit er wel vaart in het verhaal. Het boek is ook niet in een genre te stoppen. De titel doet vermoeden dat het om een thriller gaat, maar dat is ook weer niet zo.

[…] Eten jullie alles? Geen allergieën?’ ‘Zo modern zijn we nog niet,’ zei Cora.

Het verhaal kent vele plotselinge wendingen. Waardoor het vermakelijk blijft. Maar of ik ooit een moestuintje ga nemen…..

‘Pompoen! Dat vind ik zoiets belachelijks. Als je echt niks meer weet ga je pompoen neerzetten. Het gaat je hele tuin over, overwoekert alles en dat alleen voor een paar van die melige dingen die je voor een paar euro in de winkel koopt.’

Ik las dat Mizee alle 75 boeken die door Agatha Christies geschreven zijn om de zoveel tijd herleest. Dat fenomeen ken ik, want mijn eigen moeder, die ‘gelukkig zo vergeetachtig is dat ze zich keer op keer het plot niet meer kan herinneren’ doet dit tot mijn verwondering ook al haar hele leven. Mizee schreef een boek dat lijkt op Christies genre, maar het ook net weer niet is. Zeker gaan lezen!

image (4)

Fragment

Daarom. Ik dacht er lang over na. Mijn huisgenoten begrepen niet waarom ik vele uren per dag in de blikkerende zon door de aarde kroop voor een paar kroppen sla die ik evenoed in de winkel kon kopen.
Daarom werkte Fiep honderd uur per week om het voorvaderlijke landgoed in stand te houden.
Er was geen keuze, je moest het doen. Het was je bestemming.
Anderzijds, Fiep had zich keer op keer zonder zich te verweren in elkaar laten slaan en Anne had haar gezondheid verspeeld aan een som die niet uitkwam. Konden we dat ook aan ‘bestemming’ wijten? En als we nu eens als regel stelden dat we het woord ‘bestemming’ alleen mochten gebruiken voor handelingen waarmee we onszelf noch anderen benadeelden, hoe beoordeelden we dan de wens van opeenvolgende generaties Lanssen om het landgoed weg te schenken? Voor de ontvangers was dat plezierig, maar voor vrouw en kinderen allerminst.

Titel: Moord op de moestuin
Schrijver: Nicolien Mizee
Uitgever: Nijgh & Van Ditmar
isbn: 9789038802015

Judas – Amos Oz

Schermopname_34_73b

Volgens Lily

Afgelopen december overleed Amos Oz. In 1939 werd hij geboren als Amos Klausner in Jeruzalem maar verandere op jonge leeftijd zijn naam in Oz wat kracht betekent in het Hebreeuws. Hij studeerde literatuur en filosofie waarna hij ging doceren en schrijven. Oz publiceerde meer dan 40 boeken en ongeveer 450 losse artikelen en essays. Zijn laatste boek is Judas. Een boek over ‘drie generaties Israëliers die worstelen met zichzelf en hun onmogelijke land’ (NRC). Met Judas sluit Oz een mooi oeuvre af. Je vraagt je tijdens het lezen soms af of je Oz’ stem hoort wanneer je de hoofdpersonen in dit boek hoort spreken. Amos Oz weigerde namelijk het ene te kiezen met uitsluiting van het andere (o.a. inzake de moeilijke Palestijnse-joodse-kwestie die in dit boek ook weer naar voren komt). Volgens hem was de tegenstander niet de Palestijn of de jood, maar de fanaticus. Zijn hele werk, het literaire en het politieke, is van die overtuiging doortrokken. Het thema verraad speelt een grote rol in Judas. Werd Jezus immers niet al door Judas verraden, of ligt dat verhaal toch anders? Oz brengt in Judas een nieuwe  – interessante – zienswijze over het handelen van Judas naar voren. Maar zoals met zoveel: het echte verhaal zullen we wel nooit te weten komen.

Wie bereid is zichzelf te veranderen, wie de moed heeft zichzelf te veranderen, zal altijd beschouwd worden als een verrader door degenen die niet in staat zijn tot enige verandering en doodsbang zijn voor verandering en verandering niet begrijpen en elke verandering verafschuwen.

Het boek behelst drie maanden uit het leven van Sjmoeël Asj , een sullige gesjeesde student uit Jeruzalem in het jaar 1959. Hoewel het waarschijnlijk de opzet van Oz, vind ik het enige jammere aan het boek dat er geen vooruitgang in het leven van Asj zit, noch in dat van de andere personen in het boek. Het blijft daarbij wat vlak.

Fragment

‘Dan denkt u. Dat denken de joden in Israël omdat ze geen idee hebben wat de grenzen van de macht zijn. De waarheid is dat alle macht ter wereld een vijand niet in een vriend kan veranderen. Hij kan een vijand in een slaaf veranderen, maar niet in een kameraad. Met alle macht ter wereld kun je een fanaticus niet veranderen in een tolerant iemand. En kijk, dat zijn nu net de existentiële problemen van de staat Israël: een vijand in een vriend veranderen, een fanaticus in een gematigd iemand, een wraakzuchtige in een kameraad. Heb ik daarmee gezegd dat wij geen militaire kracht nodig hebben? Geenszins. Zo’n dwaze gedachte zou nooit bij me opkomen. Ik weet net zo goed als u dat de macht, onze militaire macht, op elk moment, ook op dit moment dat u en ik hier zitten te discussiëren, tussen ons en onze dood staat. De macht heeft de kracht om tijdelijk onze vernietiging te voorkomen. Op voorwaarde dat we ons altijd zullen herinneren, op elk moment, dat de macht in ons geval alleen kan voorkomen. Niet kan oplossen. Hij kan de ramp alleen een tijdje uitstellen.’
Gersjom Wald zei: ‘Heb ik mijn enige zoon dan alleen maar verloren om de ramp die volgens jou onafwendbaar is een beetje uit te stellen?’

amos oz

Titel: Judas
Schrijver: Amos Oz
Uitgeverij: De Bezige Bij
isbn: 9789023492399

 

Tirza – Arnon Grunberg

tirza.jpg

Boek versus Film

Volgens Lily

Voor mijn studie Bewerkte boeken las en zag ik onlangs Tirza. Het boek dat de Libris Literatuurprijs 2007 won en geschreven is door Arnon Grunberg verscheen in 2006 en stond direct in de belangstelling omdat Grunberg eens niet schreef over een moeder-zoonrelatie. Tirza gaat namelijk over de verhouding tussen Jörgen Hofmeester en zijn dochter Tirza. Jörgen heeft nog een dochter maar die zit in Frankrijk een bestiert tot zijn grote verbazing en ergenis een bed & breakfast. Zijn vrouw is er vandoor met een ander en woont op een woonboot. Jörgen en Tirza wonen samen en dat bevalt hem prima. Tot de dag dat Tirza haar eindexamenfeest viert en alles anders wordt. Zijn vrouw komt terug en op dat feest ontmoet Jörgen de vriend van Tirza: Choukri. Een alleraardigste Marokkaanse jongen. Maar toch zit het Jörgen niet lekker, want Choukri lijkt op Mohammed Atta, de man die verantwoordelijk wordt geacht voor het ongeluk met de Twin Towers in New York. En Jörgen is niet in staat om dit los van elkaar te zien. Hofmeesters leven lijkt volmaakt maar ‘In werkelijkheid is deze Lul Lampekatoen aan het eind van zijn Latijn’ (uit recensie van Arjan Peters in de Volkskrant). En dat beschrijft Grunberg fantastisch! Tirza gaat met Choukri op vakantie naar Namibië, Jörgen krijgt geen contact meer met haar en besluit haar ter plekke te gaan zoeken.

In de film wordt de rol van Jörgen Hofmeester zeer goed gespeeld door Gijs Scholten van Aschat, die van Tirza door Sylvia Hoeks en Choukri wordt gespeeld door Nasrdin Dchar. Waar het boek een redelijk chronologisch verloop kent, speelt de film met twee verhaallijnen die door elkaar getoond worden: de zoektocht naar Tirza in Namibië en het eindexamenfeest. Continu wordt er geschakeld tussen beide plekken. Noch in het boek noch in de film wordt vertelt wat voor verschrikkelijks zich afspeelt. De ontmoeting met het Afrikaanse meisje Kaisa is in de film veel sterker aangezet, waarschijnlijk omdat ze daar een gezicht heeft. Het hele deel in Namibië heeft in de film overigens een groter aandeel dan in het boek.

Ik vind het een mooie verfilming. De band tussen Tirza en Jörgen komt in beide goed naar voren. In dit geval vind ik de film net zo mooi als de film!

Fragment

Liefde was dan wel een woord dat minder betekende dan vroeger – vrijwel alle woorden betekenden minder dan vroeger – maar er zaten consequenties vast aan een halve eeuw leven, en ruim een halve eeuw leefde Hofmeester nu al. Je liet sommige mensen binnen, je gaf hun voedsel en een bed. Verantwoordelijkheidsgevoel, een diep, alles doordringend verantwoordelijkheidsgevoel, dat had het leven bij hem achtergelaten.
Hij was ingesteld op het samenwonen met Tirza. Ingesteld op het grote lege huis waarin hij rustig kon rondscharrelen zonder veel anderen tegen te komen. De afwezigheid van een partner was geen vloek gebleken, maar vrijheid. Hij was samen met zijn kind. En het was alsof het zo moest zijn, alsof het zo hoorde. Onafscheidelijk waren ze, het kind en hij. Soms wist ze al wat hij ging zeggen nog voordat hij had gesproken. De jongens die hij van tijd tot tijd in de badkamer had aangetroffen, waren niets dan passanten.

arnon grunberg

Titel: Tirza
Schrijver: Arnon Grunberg
Uitgever: Nijgh & Van Ditmar
isbn: 9789038894058

Ze hebben mijn vader vermoord – Édouard Louis

Schermopname_33__1__022

Volgens Lily

Ze hebben mijn vader vermoord, of hoe je in 73 pagina’s omver geblazen kunt worden. Édouard Louis is jong, homo en schreef al diverse boeken die het harde leven in Frankrijk voor de lagere klassen aan de orde stelden. Ze hebben mijn vader vermoord is een aanklacht tegen de Franse staat, maar een ook een liefdesbetuiging van een zoon aan zijn vader die gewelddadig, racistisch en homofoob is, en die hij tijdens zijn jeugd verafschuwde.

Je schaamde je omdat ik je confronteerde met de schoolcultuur, de cultuur die jou had buitengesloten, die niets van je had willen weten. Waar is de geschiedenis? De geschiedenis die op school werd onderwezen was niet jouw geschiedenis. Ze leerden ons de geschiedenis van de wereld en jij werd buiten de wereld gehouden.

Maar mensen worden gevormd door hun omstandigheden. En Louis realiseert zich dat beslissingen die in de politiek worden genomen een grote invloed hebben gehad op het mislukken van het leven van zijn vader. En hij wil dat de namen van deze ‘moordenaars’ genoemd worden. Zeer confronterend, maar na het lezen van het relaas van zijn vader eigenlijk ook zo terecht. Die gele hesjes hebben ineens ook een heel andere betekenis….

Fragment

Je besefte dat de politiek voor jou een kwestie van leven of dood was.
Op een dag in de herfst werd de schoolbonus, die elk jaar aan de gezinnen werd uitgekeerd om te helpen bij de aanschaf van schoolbehoeften, schriften en schooltassen, met bijna honderderd euro verhoogd. Je was dolblij, in de woonkamer riep je: ‘We gaan naar zee!’ en met z’n zessen waren we in onze vijfpersoonsauto vertrokken – ik zat in de kofferbak, als een gijzelaar in een spionagefilm: daat zat ik het liefst.
De hele dag was één groot feest.
Bij mensen die alles hebben, heb ik nog nooit een gezin naar zee zien gaan om een politieke beslissing te vieren, want voor hen verandert de politiek bijna niets. Dat drong tot me door toen ik in Parijs ging wonen, ver bij jou vandaag: de heersende klasse kan klagen over een linkse regering, kan klagen over een rechtse regering, maar een regering bezorgt ze nooit spijsverteringsproblemen, een regering verbrijzelt nooit hun rug, een regering stimuleert ze nooit om naar zee te gaan. De politiek verandert niets of erg weinig aan hun leven. Ook dat is vreemd, zij doen aan politiek terwijl de politiek bijna geen invloed op hun leven heeft. Voor de heersende klasse is politiek meestal een esthetische kwestie: een manier om over zichzelf te denken, een manier om de wereld te zien, om zichzelf op te bouwen. Voor ons was politiek een kwestie van leven of doodgaan.

edouard louis

Titel: Ze hebben mijn vader vermoord
Schrijver: Édouard Louis
Uitgever: De Bezige Bij
isbn: 9789403133300

 

 

Grand Hotel Europa – Ilja Leonard Pfeiffer

grand_hotel_069

Volgens Lily

Tsja, wat moet ik hiervan zeggen. Een werkelijk fantastisch, heerlijk, ogenopenend epos over grote onderwerpen zoals o.a. de huidige stand van zaken van het continent Europa. Maar ook over de liefde. Vooral over de liefde. Het boek beschrijft Pfeiffers liefdesrelatie met Clio en hoe dat (je voelt het tijdens het lezen al aankomen) eindigt in een breuk. En hoe hij zichzelf dwingt om dit allemaal op te schrijven terwijl hij resideert in Grand Hotel Europa. Een hotel dat tijdens zijn verblijf wordt overgenomen door (hoe typisch) een Chinees.
Na Superba, Brieven uit Genua en Peachez ben ik fan van Ilja Leonard Pfeiffer. Hij schrijft in zo’n mooie stijl, nergens ingewikkeld maar gebruikt toch alle mooie woorden die onze taal rijk is.
Zijn ‘aanklacht’ tegen het massatoerisme in Europa is zo treffend. De miljoenen toeristen die Venetië bijvoorbeeld jaarlijks overspoelen en die de plaatselijke bevolking gewoon aan het verjagen zijn  (‘je kunt in Venetië op iedere hoek een Venetiaans masker kopen, maar voor een kilo tomaten moet je tijden reizen’). De mevrouw die hij tegenkomt in Giethoorn en die vraag hoe laat het daar dicht gaat, alsof het een attractiepark is. Hilarisch.

Een stad die zich uitlevert aan toerisme, verkoopt haar ziel. Terwijl toeristen bovenal op zoek zijn naar een authentieke ervaring, veroorzaakt hun aanwezigheid een teloorgang van de authenticiteit die ze begeren. (…) Toerisme vernietigt datgene waardoor het wordt aangetrokken.

Beetje dubbel is dat ik dit boek las tijdens, inderdaad: een vakantie, waardoor ik echter wel in de gelegenheid was om de 547 bladzijden in een week uit te lezen, ja, het is een echte pageturner. Grappig was dat ik tijdens deze vakantie het Louvre in Abu Dhabi bezocht waar uitgebreid over geschreven wordt in dit boek.
En nu maar hopen dat Pfeiffer hiervoor als beloning een mooie literatuurprijs krijgt, want dat is dan zeer verdiend. Aan het NRC Handelsblad zal het niet liggen, die heeft het boek in januari al uitgeroepen dat ‘Roman van het jaar’.

Fragment

Maar dat moment was niet meer ver weg. In mijn reconstructie van wat er tussen Clio en mij was voorgevallen, was ik bijna aanbeland bij de laatste episode, het hoofdstuk dat het moeilijkste zou worden om te schrijven, omdat het mij zou dwingen opnieuw te beleven wat ik liever helemaal niet had beleefd, en ik zag er misschien nog wel meer tegen op om het het geschreven te hebben, omdat ik daarna nogmaals afscheid zou moeten nemen van Clio. Zolang de punt achter de laatste zin op de laatste pagina niet was gezet, was zij in zekere zin nog bij mij op de blanke bladzijden van de resterende cahiers. Dan waren er nog avonturen te vertellen en kon ik haar nog beschrijven, zoals ze lachte wanneer ze wakker werd in de ochtend en zoals ze de avond stil kreeg met het schoonschrift van gebaren, en dan bestond er zelfs in theorie de mogelijkheid dat het verhaal anders zou aflopen dan het was afgelopen, ook al bestond die mogelijkheid niet. Maar wanneer het gedaan was, was het gedaan. Ik miste Clio en zag ertegen op haar dubbel te missen.
Ik wist dat het de bedoeling was dat er vervolgens als bij toverslag een soort helderheid zou optreden en dat ik zaken zou gaan begrijpen, om te beginnen waar ik heen moest, maar ik wist niet meer zeker of ik daar nog wel in geloofde. Misschien was ik bang voor die helderheid en prefereerde ik het geritualiseerde bestaan in een hotel op de wolken dat was losgeraakt van de wereld en dat werd bewoond door herinneringen aan een beter verleden. Helderheid zou de leegte te helder maken. De mist past mijn gemis beter. (wat een mooie zin!)

DSC01612_f7c

Het Louvre in Abu Dhabi

Titel: Grand Hotel Europa
Schrijver: Ilja Leonard Pfeiffer
Uitgeverij: De Arbeiderspers
isbn: 9789029526227

Hoe alles moest beginnen – Thomas Verbogt

hoe_alles_moest_beginnen_a45

Volgens Lily

Soms lees je een boek waarvan je niet weet van je ervan moet vinden. Hoe alles moest beginnen van Thomas Verbogt is zo’n boek. Met dit boek stond hij op de shortlist van de Libris Literatuurprijs 2018 (dit voor de tweede keer, want met het boek Als de winter voorbij is uit 2016 lukte hem dit ook al). Terwijl ik het las merkte ik dat het verhaal me niet echt pakte. Toen ik de recensies later las en dat goed op me in liet werken, merkte ik dat mijn waardering toenam. Sommige stukken heb ik nog eens nagelezen en ik ben eruit: het verhaal doet me niet veel, maar de schrijfstijl vind ik – over het algemeen – mooi. Er zijn namelijk ook wel beschrijvingen die me irriteren, zoals “niemand heeft van die nijdige billen” of “Lucia was zo teer, zo teer. Wat zij voelde als we elkaar kusten, wist ik niet, maar ik was met haar teerheid verbonden.” En het is hier en daar ook wel wat zweverig. Het probleem verder is, is dat er niet echt iets verrassends gebeurt in het verhaal, het meandert maar een beetje voort, maar dat is zoals het leven zelf zegt Verbogt: “Omdat ons leven uit dergelijke kleine verhalen bestaat. We hebben natuurlijk wel grote plannen, maar veel verder dan kleine verhalen komen we niet.” En dat klopt natuurlijk ook. Wanneer je het boek op die manier leest, en niet teveel ‘verhaal’ verwacht, is het een mooi geschreven boek over een verloren liefde, over het zoeken naar geluk en het accepteren van het leven zoals het komt. En dan heeft het op de laatste pagina’s toch nog iets spectaculairs te bieden. Aanrader!

Ik wilde niet naar tante Emma, want ik moest me concentreren op wat het afscheid van Licia bij me teweegbracht. Ik wilde aandachtig lijden.

Fragment

Ik wil het tegenhouden, maar kan het niet, het is een overweldigend gevoel van ontroering, het golft door me heen, maakt mijn ogen vochtig en warm, vervult me zo sterk dat ik even moeite heb met ademen. Een paar keer overkwam met het eerder in mijn leven. Het heeft met geluk te maken en de paar seconden die dat geluk nodig heeft om geluk te zijn, om dan weer te vervagen en een herinnering te worden die zich nauwelijks laat verwoorden omdat ieder woord dat ervoor te bedenken valt het tekortdoet. Het is ook de gedachte dat nu alles op mag houden, want beter kan het leven niet zijn en hierna is het leven alleen nog maar een verhaal dat je leest en zo nu en dan meemaakt, maar wat het leven leven maakt, is nu, deze paar seconden die zo kolossaal van omvang zijn en gedurende die paar seconden eeuwiger dan de eeuwigheid lijken. Dit is het, dit is alles, alles, alles.

thomas_verbogt_3b5

Thomas Verbogt

Titel: Hoe alles moest beginnen
Schrijver: Thomas Verbogt
Uitgever: Nieuw Amsterdam
isbn: 9789046822906