Als de winter voorbij is – Thomas Verbogt

image - 2020-03-25T123807.035

Volgens Lily

De hoofdpersoon uit Als de winter voorbij is, is Thomas, die net als Verbogt ook begin 60 is en uit Nijmegen komt. Het boek begint als Thomas nog een kind is en zijn adoptief zus Becky verliest. Dit verlies blijft hij zijn hele leven met zich meedragen.

En ik dacht: ik had haar aan moeten kijken. Ik had iets moeten zeggen. Dan was ze langer gebleven.

Vervolgens maken we kennis met diverse vrouwen in zijn leven. Waarbij hij zich ook steeds afvraagt of hij het op een bepaald specifiek moment anders had moeten doen.
We kunnen nog zo ons best doen, maar Als de winter voorbij is leert maar weer eens dat we hoe dan ook elkaars voorbijgangers zijn. En dat slechts een enkel moment bepalend is voor de rest van ons leven: in dit geval de kus van Lin.

De psychiater haalde zijn schouders op en strekte zijn handen naar me uit als iemand die triomfantelijk iets wil laten zien, hij lachte trots en zei: ‘Zie je, je kunt je niet eens overgeven aan wat ik net tegen je zei.’

Hoewel het goed geschreven is, kan Als de winter voorbij is me toch niet echt boeien, en dat had ik ook met Hoe alles moest beginnen (zie elders op dit blog). Het gaat niet écht ergens over. Het zijn overpeinzingen van Verbogt die samen een boek vormen.

Fragment

Lin gaf ook licht. Later keerde ze terug in vrouwen met wie ik een relatie kreeg die meestal niet lang duurde. Ik zocht Lin in hen. Natuurlijk! Ik vroeg me af waarom, wat wist ik van haar? Niets, alleen wat ze opriep. Wat het was? Helderheid, plezier dat de diepte in ging.
Misschien is het zo dat je bij wie je bent, iemand bedenkt, ja, ik weet het zeker, iemand die de ander is. En iedereen die op je pad komt moet bij de horen, op wat voor manier dan ook, anders hoeft het niet, anders kun je er niet mee omgaan. De ander is wie je bent en wie je niet bent, maar wel zou moeten zijn. De balans in je leven. Ik weet het zeker. Het is de aantrekkingskracht die sommige mensen op je uitoefenen. De ander bepaalt die aantrekkingskracht. Lin is mijn ander.

image - 2020-04-15T202954.752

Thomas Verbogt

Titel: Als de winter voorbij is
Schrijver: Thomas Verbogt
Uitgever: Nieuw Amsterdam
isbn: 9789046819326

 

 

De dood van Murat Idrissi – Tommy Wieringa

image - 2020-04-14T153750.336

Volgens Lily

In slechts 126 pagina’s weet Tommy Wieringa een prachtig maar ook schrijnend verhaal neer te zetten van twee Nederlands-Marokkaanse vriendinnen die in een hororverhaal terechtkomen tijdens hun vakantie in Marokko. De dood van Murat Idrissi is een verhaal over migratie. Het leest als en spannend verhaal, je voelt aankomen dat dit verhaal niet goed af kan lopen.

‘Ze hebben ons nodig,’ zei hij. ‘We horen elkaar te helpen, toch?’
Sinds wanneer is hij hiermee bezig? was het enige wat Ilham dacht.

De twee vriendinnen wordt gevraagd om Murat Idrissi in hun auto mee te nemen van Marokko naar Nederland, voor een beter leven. Maar in Nederland komt Murat nooit aan.

Nouredinne zou zich binnen afzienbare tijd van zijn vrienden ontdoen, wist ze, een zachte geleidelijke breuk, oevers die zich van elkaar verwijderden. Dat zou zijn assimilatieproces voltooien.

Dit boek was genomineerd voor de Man Booker International Prize. Een aanrader!

Fragment

‘Toer!’ stamelt ze. ‘Dat waren ze, daar! Daar zijn ze, daar…’ Ze wijst, nog net zien ze de achterkant van de Polo verdwijnen op de oprit naar de snelweg.
Ze rennen naar de auto, de stuwende wanhoop – ze moeten ze inhalen, het is hun enige kans.
De rotonde, de afslag, ze schieten de snelweg weer op. Een touringcar stoot dieselwolken uit, ze kunnen er niet langs. Dan duikt Thouraya met een scherpe zwenking in de krappe ruimte tussen twee auto’s op de linkerrijbaan. Ze hebben de krachtigste motor van de twee, de Audi kan 280, maar het verkeer is onrustig. De kustweg heeft de ene afslag na de andere, de snelheidsverschillen zijn groot. De jongens kunnen, als zij het waren, willekeurig welke afslag nemen en dan zijn ze hen voorgoed kwijt.
Tien kilometer, twintig kilometer. Fuengirola ligt allang achter ze, de twee snelwegen voegen zich weer aaneen. Ze begrijpen dat het hopeloos is, ze zullen de jongens nooit terugvinden. Het land is eindeloos groot en de wegen waaieren in alle richtingen uit.
‘Ik weet zeker dat ik hem zag,’ zegt Ilham kleintjes.
Nog voor 450 kilomter brandstof hebben ze. Nog 2250 kilometer moeten ze.

Titel: De dood van Murat Idrissi
Schrijver: Tommy Wieringa
Uitgever: Hollands Diep
isbn: 9789048852659

De vlakte – Gerald Murnane

image - 2020-04-14T144943.956

Volgens Lily

Ik had nog nooit van Gerald Murnane gehoord, en toch is hij al jaren in beeld bij de uitreikers van de Nobelprijs voor de literatuur. Murnane is een Australisch auteur die inmiddels tachtig is en zo’n 15 boeken op zijn naam heeft staan. Ik las De vlakte uit 1982 dat in kleine kring als een meesterwerk wordt beschouwd en dit jaar in het Nederlands uitkwam. Een bijzonder boek. Op zich lees je het makkelijk uit, maar waar het nou precies over gaat…

Uit het vooroord: De vlakte is een geest, een bewustzijn, en haar onmetelijkheid is de onmetelijkheid van de verbeelding.

De vlakte gaat over een man die 20 jaar verblijft bij een plainsman thuis om een film te maken over de vlakte. Maar is de vlakte wel te kennen?

Zelden vroeg ik me af welke mening over mij overheerste onder de mensen die glimlachend toekeken als ik onhandig een ouderwetse camera vastgreep en bereidwillig naar een lege plek vóór me staarde.

Murnane schrijft op een bijzondere unieke wijze zijn verhaal. Zoals The New York Time al schreef: ‘Murnanes boeken zijn vreemd en wonderlijk en bijna onmogelijk te beschrijven in een paar zinnen.’ Het boek eindigt met een briefwisseling tussen bewonderaar Teju Cole (Amerikaans schrijver) en Gerald Murnane. Daarin wordt duidelijk hoe Murnanes boeken tot stand komen. Misschien nog wel het duidelijkste stukje in het hele boek.

Fragment

Hij vond veel van wat ik had gezegd schandalig. Ik wist ongetwijfeld dat er nog nooit een film was gemaakt met de vlakte als locatie. Uit mijn voorstel bleek dat ik de meest in het oog springende eigenschappen van de vlakte over het hoofd had gezien. Had ik echt verwacht zo gemakkelijk te vinden wat zoveel anderen nooit hadden gevonden: een zichtbaar equivalent van de vlakte, alsof het om niets meer ging dan een landoppervlak dat zonlicht weerkaatst? En dan was er nog die kwestie van zijn dochter. Dacht ik dat ik, door haar zover te krijgen om tegen een achtergrond van wat weidegronden in de camera te kijken, iets over haar zou ontdekken wat ik zelfs nooit te weten zou komen als ik haar jarenlang met mijn eigen ogen volgde? Niettemin geloofde hij dat ik misschien ooit in staat zou zijn te bepalen wat de moeite waard was om te zien. Als hij voorbijging aan mijn jeugdige begerigheid om eenvoudige gekleurde plaatjes van de vlakte te bekijken, dan wilde hij wel toegeven dat ik althans mijn eigen soort landschap probeerde te ontdekken.

image - 2020-04-14T153216.218

Gerald Murnane

Titel: De vlakte
Schrijver: Gerald Murnane
Uitgever: Signatuur
isbn: 9789056726409

De boekenapotheek aan de Seine – Nina George

image - 2020-04-14T142158.811

Volgens Lily

Jean Perdu heeft een boekenschip in de Seine liggen, waar hij boeken verkoopt als medicijn voor de kwalen van het leven. Maar zijn eigen grootste kwaal: het verlies van zijn grote liefde Manon, kan hij niet genezen. Nina George die tot het verschijnen van dit boek vooral bekend was in eigen land (Duitsland), heeft met De boekenapotheek aan de Seine haar internationale doorbreek geschreven. Het is wel een boek waar je even in moet komen. In het begin wordt de naam van Manon niet genoemd maar vervangen door ***.  En de gewone en cursieve zinnen wisselen elkaar af. Dat leest niet altijd even lekker. Maar wanneer je eraan gewend bent, wordt het beter leesbaar en kun je je op het verhaal richten in plaats van op de vormgeving.

Als Jordan ooit een vaderlijke raad van hem nodig had, zou Perdu tegen hem zeggen: ‘Luister nooit naar de angst! Angst maakt dom.’

Jean Perdu gaat op een gegeven moment met de boekenapotheek op pad naar het zuiden van Franrijk. Hij zal uiteindelijk eindigen in Sanary-sur-Mer.

Ik heb me altijd afgevraagd waarom er niet meer boeken over het leven worden geschreven. Sterven kan iedereen. Maar leven?

Het boek bevat aan het eind nog enkele recepten typisch voor de Provence. Zoals Lavendelijs met lavendelsiroop of -honing. En een voorbeeld van De dertien desserts van Provençaalse streekproducten, een bijna honderd jaar oude traditie bij het kerstdiner. Ze symboliseren de dertien deelnemers aan het Laatste Avondmaal (Jezus en de twaalf apostelen).

Nina George woont afwisselend in Berlijn en Bretagne. Na het dankwoord schrijft George nog een PS: … en dank aan elke boekhandelaarster en elke boekhandelaar die helpt om mij te betoveren. Met boeken kan ik gewoon beter ademen.

En zo is het.

Fragment

Perdu knikte. Kästner had in 1936, kort voordat Europa in de zwartbruine duisternis verzonk, een Lyrische Huisapotheek uit de poëtische medicijnkast van zijn werken samengesteld en uitgegeven. ‘Dit boek dient als therapie voor het privéleven,’ schreef de dichter in zijn voorwoord. ‘Het is, veelal in homeopatische dosering, bedoeld als middel tegen de kleine en grote moeilijkheden van het bestaan en dient ter “Behandeling van het gemiddelde innerlijke leven”.’
‘Kästner was een van de redenen waarom ik mijn boekhandel De Literaire Apotheek heb genoemd,’ zei Perdu. ‘Ik wilde gevoelens behandelen die niet als lijden worden erkend en die nooit door artsen worden gediagnosticeerd. Al die kleine gevoelens en aandoeningen waar geen therapeut zich voor interesseert omdat ze te klein en te ongrijpbaar zouden zijn. Het gevoel wanneer de zomer weer ten einde loopt. Of het besef dat je geen heel leven meer hebt om je plek te vinden. Of de lichte droefenis over een vrienschap die toch niet dieper wordt, waardoor je verder moet zoeken naar een zielsverwant voor het leven. Of de zwaarmoedigheid op de ochtend van je verjaardag. Heimwee naar de lucht van je kindertijd. Zulke dingen.’

image - 2020-04-14T143522.858

Nina George

Titel: De boekenapotheek aan de Seine
Schrijver: Nina George
Uitgever: Luitingh-Sijthoff
isbn: 9789021810034